Film: Funny Games U.S.
Funny games U.S., Rialto Amsterdam, 26 maart 2008
One happy family, twee onschuldig ogende jongens en een buitenhuis.
Het is zomer. Terwijl vader George en zoon Georgie met de zeilboot in de weer zijn zorgt moeder Ann (Naomi Watts) voor een lekker avondmaal. In de planning voor de volgende dag ligt een partijtje golf met de buren. Er lijkt geen vuiltje aan de lucht. Dan staat Ann plotseling oog in oog met Peter (Michael Pitt), een uiterst beleefde jongen. Klassieke polo, allstars, golfstick en handschoentjes: the whole package in onschuldig wit. Peter geeft aan door de buren gestuurd te zijn voor een paar eieren. Ann aarzelt...het is onduidelijk hoe de jongen is binnengekomen. De twijfel is niet zonder reden: de sfeer draait 180 graden wanneer Peter´s hulp Bolletje binnentreedt. Bolletje is identiek gekleed op de zwarte broek na. De toon verandert: 'it's getting cloudy...' en het spel begint. De weddenschap luidt: iedereen zal dood zijn vóór 9 uur de volgende morgen. Met Golden Retriever als eerste slachtoffer is duidelijk dat het menens is. Spelletjes als 'Kat in de zak' en 'Liefhebbende echtgenote' dienen zich aan. Bij de eerste krijgt zoon Georgie een zak over zijn hoofd terwijl moeder zich ontdoet van haar kleding. De sfeer wordt grimmiger, de angst groter. Georgie probeert te vluchten maar het is tevergeefs; het kat en muis-spel leidt tot een tweede slachtoffer. Er is weinig tijd om te treuren, the game isn't over yet. Bij het spel van de liefhebbende echtgenote ligt de keuze bij Ann: wie mag er eerder sterven, zij of George. Het echtpaar wordt getest op loyaliteit en overlevingsdrang. Met een spreuk stelt ze haar dood nog even uit: "Maak me vroom zodat ik in de hemel kom." Het is een survival of the fittest: vader George stelt zich teleurstellend zwak op. Waar zijn vrouw actief op zoek gaat naar hulp strompelt hij moedeloos door het huis. De man overleeft het spel dan ook niet en wordt kort na de dood van zijn zoon gedood.
De klok staat op 8. Ann vecht op iedere mogelijke manier maar is machteloos. Haar laatste uur is geslagen en het laatste oordeel is geveld...tijd voor een laatste tochtje in de zeilboot. Ann wordt genadeloos in het water gegooid zonder op of om te kijken. Ciao bella! Game over, de weddenschap is voltooid. Op naar het volgende doel: Nieuwe eieren, nieuwe buren, een nieuw spel.
Peter en Bolletje, de twee wolven in schaapskleren, vormen een goed duo. Leider Peter is slim en gecontroleerd. Zijn spreuken zijn vergelijkbaar met die van Batman´s Riddler: 'Mes of karabijn, sterven hoeft niet pijnlijk te zijn'. Uiterst geraffineerd gaat hij te werk. Bolletje is echter wat minder subtiel. Onberekenbaar en impulsief vermoord hij het kind zonder enige genade. Beide jongens zijn verveeld en vechten tegen het, naar eigen zeggen, nutteloze bestaan. Dit uit zich in een voortdurende honger naar eten, entertainment en geweld.
Funny games U.S. is een remake van de gelijknamige film uit 1997. Macht, manipulatie, marteling: regisseur Michael Haneke laat niet alleen zien maar ook voelen wat geweld is. Daarbij speelt hij af en toe met het perspectief door Pitt in de camera te laten praten. Scènes worden gemanipuleerd door ze terug te draaien waardoor wordt hij een soort van God wordt. Hoe gruwelijk de daden ook zijn, geen greintje medelijden. Emoties zijn onzichtbaar. Haneke toont ons meedogenloosheid, kommer en kwelling.
Afgezien van het laffe optreden van vader en een scene waarin de tijd stil lijkt te staan voor uren, vond ik Funny games U.S. een interessante film met aantrekkelijke contrasten, goed gekozen muziek en weinig voorspelbare scènes. De klassieke setting en sfeer doet me denken aan de Talented mr. Riply; zowel de film als Pitt is minstens even getalenteerd.( Tekst: Lysbeth Holthuis)